تفاوت شکایت، دادخواست و احضاریه

تفاوت شکایت، دادخواست و احضاریه

مراجع مختلفی در دادگستری موجود است که هرکدام وظیفه رسیدگی به امور خاصی را دارند که در بقیه مراجع قانونی نمی‌توان به آن‌ها رسیدگی نمود. پس با توجه به این موضوع می‌توان نتیجه گرفت که نمی‌توان دعاوی حقوقی را در مراجع کیفری و بالعکس رسیدگی نمود. این امر برای نظم و یکپارچگی موضوعی در دادگاه مذکور است. برای روشن‌سازی و تمایز بیشتر در این دادگاه‌ها برای امور حقوقی و کیفری از روش‌های متفاوتی استفاده می‌شود که گاه افراد را سردرگم می‌کند. مطمئناً تا الآن اسم شکایت، احضاریه و دادخواست را شنیده‌اید ولی آیا به تفاوت شکایت، دادخواست و احضاریه واقف هستید؟

در این مقاله به شرح کامل تفاوت شکایت، دادخواست و احضاریه می‌پردازیم تا اگر به هر دلیل به مشکل حقوقی و کیفری برخوردید با حداقل پیش‌نیازهای آن آشنا باشید تا در ابتدای مسیر به مشکل برنخورید.

مفهوم شکایت کیفری

شکایت کیفری برای اعمالی است که ارتکاب کننده آن قرار است مجازات شود. شکایت کیفری ابتدا در دادسرا طرح می‌شود و بعد از تحقیقات نیروی انتظامی و دادسرا، برای دادگاه کیفری ارسال می‌شود. در این روند به کسی که طرح شکایت می‌کند شاکی و به فردی که مورد اتهام قرار می‌گیرد، متهم (متشاکی) گفته می‌شود. به‌علاوه به متن شکایت را می‌توان در هر برگه‌ای نوشت که به این متن شکوائیه گفته می‌شود.

مفهوم دادخواست حقوقی

در طرف دیگر دعوای حقوقی ایستاده‌اند که مجازاتی در آن‌ها وجود ندارد و طرف دعوی به پرداخت حق و انجام دادن تکلیفی ملزم می‌شود. پس می‌توان نتیجه گرفت شکایت در این دعوای کاربردی ندارد و به‌جای آن از دادخواست استفاده می‌شود.

طرح دادخواست به‌صورت مستقیم در دادگاه‌های حقوقی انجام می‌شود که به فرد دادخواست کننده، خوانده و به‌طرف مقابل خوانده میگویند. به‌علاوه دادخواست را نمی‌توان در هر برگه‌ای نوشت و برای طرح دادخواست باید از برگه‌هایی مخصوص که دادخواست نامه دارد استفاده شود و اگر در برگه‌ای دیگر نوشته شود به‌طور قانونی فاقد اعتبار خواهد بود.

مفهوم دادخواست

مفهوم احضاریه دادگاه

موضوع احضاریه کمی متفاوت است و در ساده‌ترین تعریف می‌توان احضاریه را به این شکل شرح داد. احضاریه نامه‌ای است از طرف دادگاه که به نیروی انتظامی ارسال می‌شود تا به فرد احضار شده ابلاغ شود. احضاریه بعد از طرح شکایت تنظیم می‌شود و عملاً می‌توان از آن برای تمام مشکلات کیفری استفاده نمود.

بعد از آگاه کردن فرد توسط نیروی انتظامی و ابلاغ‌نامه دادگاه، نیروی انتظامی گزارشی مبنی بر ارسال احضاریه می‌کند. البته مهم‌تر از ابلاغ احضاریه به فرد، بی‌اعتنایی بعضی افراد ناآشنا با موضوع احضاریه است که می‌تواند باعث مشکلات زیادی برای آن‌ها شود.

مفهوم اخطاریه دادگاه

اخطاریه کاربردی مشابه به احضاریه در دعاوی کیفری دارد و می‌توان تنها تفاوت آن را حوزه مورداستفاده و نوع برخورد دادگاه با فرد خاطی از این نام دانست. برای درک بهتر باید اشاره کرد افرادی که اخطاریه دریافت می‌کنند در یک پرونده حقوقی قرار دارند و اگر نامه را جدی نگیرند و در دادگاه حضور پیدا نکند ممکن است دادگاه پرونده را به نفع خواهان تمام کند و حق را به وی دهد.

تفاوت شکایت، دادخواست و احضاریه

در وهله‌ی دوم شما باید با تفاوت احضاریه، شکایت و دادخواست آشنا شوید و بدانید که بی‌توجهی به این تفاوت‌ها می‌تواند برای شما دردسرساز باشد. در ادامه به شرح کامل تفاوت احضاریه، شکایت و دادخواست می‌پردازیم.

  1. مجازات در مقابل پرداخت حق

در طرح شکایت کیفری فرد متهم مجازات می‌شود ولی در دادخواست طرف خوانده مستلزم به پرداخت حق و یا کار خاصی می‌شود.

  1. برگه‌ای طرح شکایت و دادخواست

برای طرح شکایت کیفری می‌توان از هر برگه‌ای استفاده نمود ولی برای طرح دادخواست حقوقی باید از برگه‌ای مخصوص که کلمه دادخواست در آن موجود است اقدام نمود.

  1. رسیدگی به طرح کیفری و حقوقی

برای شکایت ابتدا باید موضوع توسط دادسرا و نیروی انتظامی بررسی و سپس به دادگاه کیفری برود ولی در دعوای حقوقی طرح شکایت مستقیم در دادگاه بررسی می‌شود.

  1. تمبر موردنیاز

برای مطرح کردن هرگونه شکایت کیفری فقط نیاز به یک تمبر 5000 تومانی است، درحالی‌که برای طرح دادخواست حقوقی با توجه میزان ارزش مالی هزینه تمبر محاسبه می‌شود، مثلاً برای یک دادخواست به ارزش مالی 20 میلیون شما نیاز به یک تمبر 300 هزارتومانی دارید.

  1. شدت و میزان رسیدگی

در برخی پرونده‌های کیفری مانند رشوه‌خواری و سرقت مسلحانه، حتی با رضایت شاکی خصوص پرونده هم موضوع شکایت خاتمه نمی‌یابد و مجرم توسط قانون مجازات می‌شود به بیانی دیگر بعضی از شکایت‌های کیفری دارای دو مجازات عمومی و خصوصی هستند که حتی اگر طرف شکایت‌کننده (خصوصی) از حق خود بگذرد این دعوا تمام نمی‌شود و قانون (عمومی) فرد را متناسب با جرمش مجازات می‌کند.

در طرح دادخواست حقوقی به‌محض پس گرفتن دادخواست توسط دادخواست کننده، پرونده بسته می‌شود و هیچ عمل دیگری روی آن انجام نمی‌شود.

تفاوت شکایت، دادخواست و احضاریه

  1. متقاضی و طرف مقابل

در دعاوی کیفری به طرح کننده شکایت، شاکی و به‌طرف مقابل متهم یا متشاکی گفته می‌شود. ولی در دادخواست حقوقی به فرد مطرح کننده دادخواست، خواهان و به‌طرف مقابل خوانده گفته می‌شود.

  1. نحوه اطلاع به فرد

در شکایت کیفری دادگاه احضاریه‌ای به نیروی انتظامی تحویل می‌دهد تا به فرد متهم بدهد و او را آگاه کند. ولی در طرح دادخواست برای فرد خوانده اخطاریه ارسال می‌شود.

  1. عدم اعتنا به نامه‌ی دادگاه

در شکایت کیفری اگر فرد به احضاریه توجه نکند او را جلب و به دادگستری تحویل می‌دهند ولی در دادخواست حقوقی اگر فرد به اخطاریه توجه نکند دادگاه ممکن است حق را به‌طرف خواهان بدهد.

عواقب جدی نگرفتن احضاریه

تا اینجا تفاوت شکایت و دادخواست را متوجه شدیم ولی احضاریه کمی متفاوت است و به‌بیان‌دیگر احضاریه نامی است که برای متهمین دعاوی کیفری ارسال می‌شود و در صورت تخلف و جدی نگرفتن عواقب بدی گریبان متهم را می‌گرید که در ادامه با آن‌ها آشنا می‌شویم.

  1. متهم

اگر فرد متهم در زمان معلوم خود را به دادگاه معرفی نکند حکم جلب او صادر شده و او توسط نیروی انتظامی به دادگاه برده می‌شود تا دادگاه او را محاکمه کند. البته دادگاه برای اطمینان از این‌که احضاریه به متهم رسیده ممکن است دوباره نامه احضاریه برای او بفرستد.

  1. شاهد

برای مواردی که نیاز به احضار شاهد است دادگاه اگر با بی‌توجهی شاهد مواجه شود احضاریه رو دوباره ارسال می‌کند و اگر بازهم شاهد در دادگاه حضور پیدا نکند دستور جلب او را می‌دهد.

  1. شاکی

در فرض سوم احضاریه ممکن به دلیل کافی نبودن اظهارت شاکی برای او فرستاده شود و اگر شاکی در دادگاه حضور پیدا نکند و دادگاه تشخصی بدهد که مدارک برای جلب متهم کافی نیست دستور به عدم تعقیب و آزادی او را می‌دهد. البته لازم به ذکر است اگر مدارک کافی باشد دادگاه نباید برای شاکی احضاریه ارسال شود.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *